Practoraat Mediawijsheid & Burgerschap
KENNIS DELEN, VERBINDEN
EN ONDERZOEKEN
Naast de praktijkgerichte onderzoeken van onze onderzoeksdocenten heeft het practoraat een tweede onderzoekslijn: landelijke projecten waarin wij samenwerken met hogescholen, universiteiten en maatschappelijke partners. In het studiejaar 2025–2026 namen we deel aan meerdere onderzoeksconsortia rond thema’s die raken aan mediawijsheid en burgerschap.
In deze samenwerkingen brengen we vragen uit de mbo-praktijk in en werken we aan kennis die docenten en studenten kunnen gebruiken. Zo verbinden we de dagelijkse onderwijspraktijk aan onderzoek dat over de grenzen van instellingen en onderwijssectoren heen gaat.
DIGABLE EN NEURODIVERGENTE JONGEREN
Binnen DigAble wordt onderzocht hoe media-interventies beter kunnen aansluiten op de mogelijkheden en behoeften van neurodivergente jongeren. Het gaat bijvoorbeeld om lespakketten en trainingen over mediawijsheid en digitale geletterdheid. Ook wordt gekeken naar wat ouders, onderwijsprofessionals en zorgverleners nodig hebben om deze jongeren te ondersteunen.
Het practoraat droeg bij aan de ontwikkeling van een toegankelijke website waarop media-interventies overzichtelijk worden samengebracht. Met de oplevering van digitalemediainterventies.nl kreeg dit onderdeel van het onderzoek een concrete vorm. Het overzicht helpt professionals om zich te oriënteren op beschikbare interventies en hun aansluiting op de behoeften van jongeren.
CABLE EN STUDENTENWELZIJN In december 2025 startte CABLE, een onderzoeksproject naar studentenwelzijn in onderwijs waarin fysieke en digitale leeractiviteiten worden gecombineerd. Centraal staat de vraag hoe deze leeromgevingen kunnen worden ingericht met oog voor de mogelijkheden en behoeften van mbo-studenten. Het project richt zich op het ontwikkelen en onderzoeken van onderwijsontwerpen die hun welzijn ondersteunen.
AI EN STUDIEKEUZE IN HET MBO
Practor Wouter van der Horst zette zijn promotieonderzoek aan de Universiteit Utrecht naar de invloed van AI op het mbo voort. Daarbij onderzocht hij hoe ideeën over AI en de toekomst van werk het studiekeuzeproces beïnvloeden. In het voorjaar van 2026 bezocht hij vijf open avonden om te onderzoeken welke rol deze toekomstbeelden spelen bij aankomende mbo-studenten.
Het thema kreeg ook aandacht in de media. In september 2025 publiceerde hij samen met Niels Kerssens in NRC het opiniestuk Dystopische voorspellingen over AI misleiden studiekiezers. Daarin vroegen zij aandacht voor de invloed van sombere toekomstbeelden op de keuzes van jongeren. In april 2026 kwam het lopende onderzoek aan bod in Maurits Martijns column De grote AI-paradox in De Correspondent.
Problematisch online gokgedrag
Ook de samenwerking met Amsterdam UMC en het Trimbos-instituut werd dit jaar geïntensiveerd, met aandacht voor problematisch online gokgedrag onder studenten. Dit thema raakt aan mediawijsheid, studentenwelzijn en de rol van onderwijsinstellingen bij het herkennen van problemen. Ons practoraat speelde een belangrijke rol in het betrekken van mbo-studenten bij dit onderzoek.
Expertisepunt Burgerschap & OC&W
Afgelopen studiejaar is na een intensief voortraject de website burgerschapmbo.nl gelanceerd. Dit open leermiddelenplatform is in samenwerking met het Expertisepunt Burgerschap ontwikkeld met ondersteuning van het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap.
Digitale autonomie in het mbo
Op 29 oktober 2025 organiseerde het practoraat samen met de Universiteit Utrecht en MBO Digitaal (MBO Raad) het symposium Digitale autonomie in het mbo. De Nederlandse UNESCO Commissie ondersteunde de bijeenkomst. Centraal stond de vraag hoe het mbo zelf richting kan geven aan technologische ontwikkelingen, vanuit publieke waarden en de behoeften van het onderwijs. Wouter van der Horst en Niels Kerssens verzorgden een workshop over toekomstbeelden in het mbo. Zo werd het onderzoek ook verbonden aan gesprekken met onderwijsprofessionals over de keuzes die zij kunnen maken.
Nederlandse UNESCO Commissie
Een bijzondere erkenning was de patronage van de Nederlandse UNESCO Commissie voor het project Verantwoorde AI in het beroepsonderwijs: samen bouwen aan digitale autonomie. Deze patronage verbindt het practoraat aan de waarden van UNESCO en vergroot de mogelijkheden om het werk onder de aandacht te brengen
